ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ ਅੰਦਰਲੀ ਰਾਣੀ, ਰਾਣੀ ਅਸਤਰ ਬਨਾਮ ਵਸ਼ਤੀ, ਸ਼ਬਾ ਦੀ ਰਾਣੀ
“ਸਵਰਗ” ਲਈ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦ ouranós ਹੈ – ਸਵਰਗ (ਇੱਕਵਚਨ), ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਉਨੀ ਹੀ ਵਾਰ ਬਹੁਵਚਨ (“ਸਵਰਗਾਂ“) ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। “ਇੱਕਵਚਨ ਅਤੇ ਬਹੁਵਚਨ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਭਾਵ (overtones) ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ)”
(ਜੀ. ਆਰਚਰ)
ਕੋਈ ਇਸਨੂੰ ਅਮੂਰਤ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ “ਸਵਰਗਾਂ” ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ “ਸਵਰਗ” ਉਹ ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨਵੇਂ ਨੇਮ (NT) ਵਿੱਚ “ਰਾਜ” ਲਈ ਸ਼ਬਦ basileia ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਇਸਤਰੀ ਲਿੰਗ ਨਾਂਵ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
- ਇੱਕ ਰਾਣੀ
- ਇੱਕ ਰਾਜ/ਸ਼ਾਸਨ
ਸ਼ਬਦ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ। ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਕਿ ਨਵਾਂ ਨੇਮ “ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਥਾਨ/ਰਾਜ” ਦੀ ਬਜਾਏ “ਰਾਣੀ” ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪ੍ਰਸੰਗ (context) ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਥੇਅਰ ਦਾ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ (Thayer’s Greek Lexicon) ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “βασιλεία, βασιλείας, ἡ (βασਿλεύω ਤੋਂ; ਇਸਨੂੰ βασιλεία, ਇੱਕ ਰਾਣੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।” ਪਰ ਕਿਉਂ? ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੇ ਕਾਰਨ। ਪਰ ਕਿਹੜਾ ਪ੍ਰਸੰਗ? ਕਿਹੜਾ ਪੱਖਪਾਤ?
ਭਾਸ਼ਾਈ ਸ਼ੁੱਧਤਾ: ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਯਹੂਦੀ ਬਨਾਮ ਐਟਿਸਿਸਟ (Atticists)
ਨਵੇਂ ਨੇਮ ਵਿੱਚ “ਰਾਣੀ” ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਖਾਸ ਸ਼ਬਦ basilissa βᾰਸῐλισਸα ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਵਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਨੇਮ ਦੇ ਸੈਪਟੁਆਜਿੰਟ (Septuagint) ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦੀ ਅਨੁਵਾਦਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰੂਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਪਰ ਪਹਿਲਾ ਰੂਪ “basileia” ਜੋਸੇਫਸ ਅਤੇ ਐਟਿਸਿਸਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਰੂਪ ਸੀ। ਥੇਅਰ ਦੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਵਿੱਚ “ਰਾਣੀ” (ਦੇਖੋ #938) ਬਾਰੇ ਐਂਟਰੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, “Sept.; Josephus; ਐਟਿਸਿਸਟ βασιλίς [basilis] ਅਤੇ βασਿਲੇία [basileia]… ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।”
βᾰਸῐλ-ισσα, ἡ, = βασίλειᾰ, ਰਾਣੀ
LSJ (Liddell-Scott-Jones) ਯੂਨਾਨੀ-ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦਕੋਸ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੋ ਕਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਹਵਾਲਾ ਹੈ, “basilissa” ਦਾ ਅਰਥ “basileia” ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਰਾਣੀ। ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜ਼ੇਨੋਫੋਨ ਦੇ Oeconomicus 9.15, ਬੇਕਰ ਦੇ Anecdota Graeca ਵਿੱਚ ਅਲਕੇਅਸ ਅਤੇ ਅਰਸਤੂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅੰਸ਼, ਅਤੇ ਐਥੀਨੀਅਸ XIII.595c ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਫਿਲੇਮੋਨ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ। ਐਟਿਸਿਸਟਾਂ ਨੇ ਇਸ ਰੂਪ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਐਟਿਕ (unattic) ਵਜੋਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਜ਼ਿਕਰ ਸਪਾਰਟਾ ਵਿੱਚ ਥੀਓਕ੍ਰਿਟਸ 15.24 ਦੁਆਰਾ ਅਤੇ ਪੋਲੇਮੋ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਵਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। (ਦੇਖੋ “βασίλισσα – Logeion“)
ਸੈਪਟੁਆਜਿੰਟ ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਐਟਿਸਿਸਟ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੈਪਟੁਆਜਿੰਟ, ਇਬਰਾਨੀ ਬਾਈਬਲ ਦਾ ਯੂਨਾਨੀ ਅਨੁਵਾਦ ਜੋ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਯਹੂਦੀ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਿਕੰਦਰੀਆ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੁਵਾਦ ਦੀ ਵਿਧੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਯਹੂਦੀ ਸਰੋਤਿਆਂ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੀ। ਇਸ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਕੋਇਨ ਯੂਨਾਨੀ (Koine Greek) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਆਮ ਬੋਲੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲੀਆਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਯਹੂਦੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੀ ਵਿਹਾਰਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਝ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਕੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੱਖਪਾਤ ਸਹੀ ਸਨ? ਕੁਝ ਸਦੀਆਂ ਬਾਅਦ, “ਮੁਕਤੀ” (Salvation) ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਆਗੂਆਂ, ਲਿਖਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵਕੀਲਾਂ ਨੂੰ “ਚੋਰ,” “ਝੂਠੇ,” ਅਤੇ “ਪਾਖੰਡੀ” ਕਿਹਾ। ਇਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਫਿਰ ਦੁਨੀਆ ‘ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ “ਸਵਰਗਾਂ” ਦੀ “basilea” ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਪ੍ਰਸੰਗ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਖੁਸ਼ਖਬਰੀ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਲਈ ਯਹੂਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਐਟਿਸਿਸਟ, ਜੋ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸਨ, ਨੇ 5ਵੀਂ ਅਤੇ 4ਥੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਐਥਨਜ਼ ਦੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਐਟਿਕ ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੂਨਾਨੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਕਲਾ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ) ਦੇ ਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸੀਕਲ ਐਥੀਨੀਅਨ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀਗਤ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੈਪਟੁਆਜਿੰਟ ਨੇ ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਐਟਿਸਿਸਟਾਂ ਨੇ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀਗਤ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੁਲੀਨ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਯੂਨਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ:
- Carawan, Edwin. The Attic Orators. Oxford University Press, 2008.
- Innes, Doreen C. (editor). Greek Literary Criticism: From Plato to the Present. Routledge, 2001.
ਰਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਰਾਣੀ ਦੇ?
ਜੇਕਰ ਅਰਥ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੱਤੀ 13:38 ਦਾ ਅਰਥ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਵੇਗਾ:
ਖੇਤ ਸੰਸਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਬੀਜ [ਇੱਕਵਚਨ]—ਇਹ ਰਾਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ…
ਮੱਤੀ 13:38 RBT
“ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ…” (ਗਲਾ. 4:26)
“ਰਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ” ਦਾ ਅਰਥ “ਰਾਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ” ਨਾਲੋਂ ਅਰਥ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ। ਕਾਵਿਕ ਜਾਂ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਸ਼ਾਇਦ। ਟੀਕਾਕਾਰ ਇਸਨੂੰ ਯਹੂਦੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਇਬਰਾਨੀ ਮੁਹਾਵਰਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ “ਰਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ” ਨੂੰ ਬਾਹਰਲੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਮੱਤੀ 8:12) ਅਤੇ “ਰਾਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ” ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਬੀਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਮੱਤੀ 13:38)! ਕੁਝ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਗਲਤ ਹੈ। ਆਓ ਨੇੜਿਓਂ ਦੇਖੀਏ।
“ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਇੱਕ ਖਜ਼ਾਨੇ-ਭੰਡਾਰ ਵਰਗੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਛੁਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ…” ਮੱਤੀ 13:44 RBT
“ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ‘ਸਾਰੀ ਰਾਣੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੰਡੀ ਗਈ ਹੈ, ਉਜਾੜ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਘਰ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਖੜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।'” ਮੱਤੀ 12:25 RBT
ਹੁਣ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਮਾਰਥਾ, ਮਾਰਥਾ, ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਅਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈਂ। ਲੋੜ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਰੀਅਮ ਨੇ ਇੱਕ ਦਾ ਚੰਗਾ ਹਿੱਸਾ ਚੁਣਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।”
ਲੂਕਾ 10:42 RBT
ਇੱਥੇ ਟੀਕਾਕਾਰ ਬਹੁਵਚਨ ਵਿਆਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੇ:
“ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਵਰਗੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਵਿਆਹ ਕੀਤੇ ਹਨ।” ਮੱਤੀ 22:2 RBT
“ਫਿਰ, ਯੂਹੰਨਾ ਡੁਬੋਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ, ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਆਦਮੀ ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।” ਮੱਤੀ 11:12 RBT
“ਉਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, ‘ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਆਦਮੀ ਵਰਗੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੇ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਬੀਜ ਬੀਜਿਆ ਸੀ।'” ਮੱਤੀ 13:24 RBT
“ਹਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ‘ਪ੍ਰਭੂ, ਪ੍ਰਭੂ’ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ, ਸਿਵਾਏ ਉਸ ਦੇ ਜੋ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਵਰਗੀ-ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।” ਮੱਤੀ 7:21 literal
“ਬਾਹਰਲੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਬ੍ਰੌਡਵੇਅ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚੀਕ ਰਹੇ ਹਨ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਗਰਜਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਫਾਟਕਾਂ ਦੇ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬੋਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਹੇ ਭੋਲੇ ਲੋਕੋ ਤੁਸੀਂ ਭੋਲੇਪਨ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰੋਗੇ? ਅਤੇ ਮਖੌਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਇੱਕ ਮਖੌਲ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਨੰਦਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਮੂਰਖ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।” ਕਹਾ. 1:20-22 RBT
“ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਤ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਰਾਸ਼ਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਮਾਰਿਆ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੇਜ਼ ਸਜਾਈ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਚੇ ਸਥਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਹੈ। ਭੋਲਾ ਕੌਣ ਹੈ? ਉਹ ਇੱਥੇ ਮੁੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ‘ਇੱਕ ਚਾਹਵਾਨ ਦਿਲ,’ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ।” ਕਹਾ. 9:2-4 RBT
ਮੱਤੀ 11:12, 12:25 ਅਤੇ ਸਮਾਨ ਹਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛੇਵੀਂ ਵਿਭਕਤੀ (genitive) ਤੀਜੇ ਪੁਰਖ ਇੱਕਵਚਨ ਇਸਤਰੀ ਲਿੰਗ ਸੰਬੰਧਵਾਚਕ ਪੜਨਾਂਵ herself (ਆਪਣੇ ਆਪ) ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਹਮੇਸ਼ਾ “itself” (ਇਸਦੇ ਆਪਣੇ ਆਪ) ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।